Co kryją praskie kamienice? Nowa wystawa w Muzeum Warszawskiej Pragi

Wystawa „Praskie wnętrza”

Ekspozycja „Praskie wnętrza” zwraca uwagę na detale, które często pozostają niezauważone – wzorzyste posadzki, stolarka drzwiowa i okienna, sztukaterie, piece kaflowe, płytki ceramiczne czy okucia. To właśnie one budują charakter zabytkowych mieszkań i opowiadają o zmieniających się stylach, estetyce oraz sposobach życia kolejnych pokoleń mieszkańców Pragi. Wiele z tych elementów przetrwało do dziś mimo zniszczeń, przebudów i powojennych adaptacji, stając się cennym świadectwem materialnego dziedzictwa miasta.

Klatka schodowa w odrestaurowanej kamienicy przy ul. Brzeska 18. Zdjęcie: Tomasz Kaczor / Muzeum Warszawy

Posadzka ceramiczna w klatce schodowej przy ul. Małej 13. Zdjęcie: Tomasz Kaczor / Muzeum Warszawy

Wystawa powstała na podstawie wieloletnich badań prowadzonych przez kuratorkę Katarzynę Chudyńską-Szuchnik zarówno w lokalach mieszkalnych, jak i związanych z historią praskich firm rzemieślniczych. Dzięki temu zwiedzający mogą zobaczyć nie tylko oryginalne obiekty i archiwalia, lecz także poznać historię miejsc, do których na co dzień nie mają wstępu. Wielkoformatowe fotografie pozwalają zajrzeć do mieszkań, w których zachowały się ślady kolejnych etapów ich użytkowania i przekształceń, a jednym z najciekawszych eksponatów jest wanna z lat 60. XX wieku przeniesiona bezpośrednio z kuchni mieszkania przy ulicy Wileńskiej 13.

Faseta sufitowa wraz z fragmentem ściany z odtworzonymi deseniami malarskimi w mieszkaniu przy ul. Stalowej 28. Zdjęcie: Krzysiek Gajewski, Muzeum Warszawy

Sztukaterie wraz z żyrandolem z mieszkania przy ul. Stalowej 18. Zdjęcie: Krzysiek Gajewski, Muzeum Warszawy

– Do prac nad wystawą zainspirował mnie imponujący zbiór tafli z Wytwórni Posadzek Drzewnych Bednarczyków, z którym pierwszy raz zetknęłam się pięć lat temu. Równie odkrywcze było badanie deseni malarskich produkowanych tuż po wojnie na potrzeby odnawiania zajmowanych mieszkań. Oryginalne wyposażenie wnętrz wykonywano z solidnych surowców, rzemieślniczymi metodami – to jest współcześnie ogromny atut tych detali. Wiele z nich może być prawdziwą ozdobą wnętrz – mówi kuratorka wystawy Katarzyna Chudyńska-Szuchnik.

Miniatury wzorów kompozycji posadzkowych ze zbiorów Wytwórni Posadzek Drzewnych Bednarczyków. Zdjęcie: Krzysiek Gajewski, Muzeum Warszawy

Tafla posadzkowa ze zbiorów Wytwórni Posadzek Drzewnych Bednarczyków. Zdjęcie: Krzysiek Gajewski, Muzeum Warszawy

Jednym z najważniejszych wymiarów projektu jest współpraca z osobami i środowiskami, dzięki którym udało się udostępnić zachowane elementy historii lokalnego rzemiosła. Na wystawie prezentowane są zbiory i archiwalia przekazane przez kontynuatorów oraz spadkobierców dawnych praskich przedsiębiorstw: Wytwórni Szablonów Papierowych Deseń oraz Wytwórni Posadzek Drewnianych Bednarczyków. To wyjątkowa okazja, by zobaczyć materiały dokumentujące działalność firm, które przez dziesięciolecia współtworzyły gospodarczy i społeczny krajobraz Pragi.

Tomasz Strobel z Wytwórni Dekorum z portretem dziadka Czesława Śledzianowskiego z Pracowni DESEŃ działającej przy ul. Ząbkowskiej 4. Zdjęcie: Grażyna Kułakowska / Muzeum Warszawy

Szyld Wytwórni Posadzek Drzewnych Braci Bednarczyk. Zdjęcie: Krzysiek Gajewski / Muzeum Warszawy

„Praskie wnętrza” pokazują, że historia miasta zapisana jest nie tylko na fasadach kamienic, lecz także w przestrzeniach, w których od pokoleń toczy się codzienne życie mieszkańców. Ekspozycja zachęca do uważniejszego spojrzenia na elementy, które często traktowane są jako przestarzałe, przypominając o ich wartości historycznej, estetycznej i rzemieślniczej.

Dekoracje ścienne wykonane techniką deseniową w mieszkaniu przy ul. Francuskiej 12. Zdjęcie: Krzysiek Gajewski / Muzeum Warszawy

Deseń malarski do dekoracji ściennych z Pracowni DESEŃ, która działała przy ul. Ząbkowskiej 4. Zdjęcie: dział digitalizacji Muzeum Warszawy

Wystawę w Muzeum Warszawskiej Pragi można oglądać od 17 września 2026 do 21 marca 2027. W czwartki bilet na wystawę kosztuje symboliczną złotówkę, a muzeum jest otwarte do 20:00.

Zobacz też:

• „Dom Biały” krakowskiej pracowni UCEES z międzynarodową nagrodą
• Polskie rzemiosło rusza na podbój Hiszpanii. Wystawa „Crafting Reality” w Walencji
• Wystawa Andriya Voznicki’ego w CONCEPT_11

• wystawa