Lynchowskie imaginarium w Toruniu: Marek Żydowicz o budowie Muzeum Davida Lyncha

Jest szansa, że w Toruniu powstanie Muzeum Davida Lyncha. – To będzie najwspanialsze wspomnienie i hołd, jaki możemy mu złożyć – mówi wieloletni przyjaciel reżysera, Marek Żydowicz, który jest w posiadaniu 13 kontenerów związanych z mistrzem pamiątek.

Lynchowskie imaginarium w Toruniu: Marek Żydowicz o budowie Muzeum Davida Lyncha

Marek Żydowicz jest prezesem fundacji Tumult oraz pomysłodawcą i organizatorem odbywającego się od 1993 roku festiwalu filmowego Camerimage. Zdjęcie: Agnieszka Bielecka / Urząd Miasta Torunia

Marek Żydowicz poznał Davida Lyncha w 2000 roku podczas przygotowywań do kolejnej odsłony festiwalu filmowego Camerimage. Spotkanie w domu reżysera w Los Angeles zapoczątkowało trwającą wiele lat przyjaźń i współpracę Lyncha z Polską. Po śmierci mistrza w styczniu 2025 roku Żydowicz poinformował, że prowadzona przez niego fundacja Tumult dysponuje kilkoma kontenerami artefaktów wykorzystywanych na planie serialu „Miasteczko Twin Peaks” i że znajdą się one w planowanym w Toruniu muzeum poświęconym artyście. Placówka zająć ma część przestrzeni Europejskiego Centrum Filmowego Camerimage realizowanego na Jordankach według konkursowego projektu biura Baumschlager Eberle.

Gala zamknięcia festiwalu Camerimage w Toruniu w 2025 roku. Na pierwszym planie z prawej Marek Żydowicz. Zdjęcie: Katarzyna Chojnacka

 

AD: Jak doszło do tego, że pamiątki znalazły się w posiadaniu fundacji?

MŻ: David przekazał mi je, mówiąc: „Marek, będziesz wiedział, co z tym zrobić”. Jak zobaczyłem, co to jest, zaproponowałem, by stworzyć Muzeum Twin Peaks albo Muzeum Wyobraźni Davida Lyncha. W 13 kontenerach znajduje się wiele artefaktów. Mamy niemal kompletną scenografię wielu scen serialu i tzw. probsy – kostiumy, biżuterię, przedmioty używane przez aktorów. Wystarczy wrócić do serialu i odnaleźć sceny, w których je użyto.

AD: Na jakim etapie są przygotowania do budowy w Polsce Muzeum Twin Peaks?

MŻ: Mamy pozwolenie na budowę. Jesteśmy w początkowej fazie wyboru firmy budowlanej. Trwają rozmowy z Ministerstwem Kultury, władzami miasta i regionu odnośnie harmonogramu tej inwestycji i jej finansowania. Przed nami uzgodnienia dotyczące zasad zarządzania Muzeum, ale fundacja Tumult będzie liderem tego projektu. Powoli rozszerzam także zespół konsultantów, którzy pomogą mi opracować szczegóły techniczne ekspozycji.

AD: Czy David Lynch miał wizję, jak takie muzeum mogłoby wyglądać? Czy rozmawiał Pan o tym z reżyserem?

MŻ: W czasie, gdy powstawał projekt architektoniczny Europejskiego Centrum Filmowego Camerimage, w ramach którego zaplanowałem miejsce dla Muzeum Wyobraźni Davida Lyncha, pracowałem nad różnymi koncepcjami ekspozycji. Omawiałem je z Davidem, który był zachwycony zwłaszcza wariantami immersyjno-holograficznymi. W międzyczasie pracowałem nad wystawą Billa Violi. Nie ukrywam, że jego dzieła były dla mnie inspiracją. David bardzo cenił tego artystę. Ucieszył się, gdy zobaczył, jak chcę rozwinąć pomysły Billa, by dać nowe, dalsze życie obrazom serialu „Twin Peaks” i innym jego dziełom.

Otwarcie ubiegłorocznej edycji festiwalu Camerimage w Toruniu. Na scenie postać nawiązująca do bohaterów serialu „Króliki” w reżyserii Davida Lyncha z 2002 roku. Zdjęcie: Julia Maria Karczewska

W 16. numerze „AD Polska”, marzec/kwiecień 2026, znajdziecie prezentację domu Davida Lyncha w Los Angeles. Na terenie posiadłości z realizacjami autorstwa nieco zapomnianych, świetnych architektów: syna i wnuka Franka Lloyda Wrighta, reżyser przez blisko cztery dekady mieszkał i tworzył.

Zobacz też:


Czytaj więcej